Tìm kiếmNếu con bạn phát triển ngôn ngữ sớm, có vốn từ vựng phong phú, sử dụng được các câu dài hơn so với bạn cùng trang lứa, đó là một điều tuyệt vời. Vậy liệu trẻ biết nói sớm có thông minh hơn không? Khi nào thì trẻ biết nói? Hãy cùng Omega Vit tham khảo bài viết dưới đây để có câu trả lời nhé!
Các mốc phát triển ngôn ngữ ở trẻ. Khi nào trẻ biết nói?
Mặc dù mỗi trẻ sẽ phát triển ngôn ngữ với tốc độ riêng biệt nhưng vẫn có một số mốc cơ bản như sau:
Sơ sinh đến 5 tháng tuổi:
Giai đoạn này trẻ biết khóc, cười, phát ra các âm thanh thủ thỉ, hay là phản ứng ồn ào khi người lớn nói chuyện với trẻ.
Từ 6 đến 11 tháng tuổi
Khoảng thời gian này trẻ có thể thở dài, càu nhàu, ọc ọc, ré lên, cười và tạo ra nhiều âm thanh khóc khác nhau. Trẻ đã có thể bập bẹ những từ như “ba bà”, “ma ma”. Tẻ cũng cố gắng lặp lại âm thanh của bạn và giao tiếp bằng hành động hoặc cử chỉ.
Từ 12 đến 17 tháng tuổi
Trẻ có thể phát ra những từ đầu tiên và bắt đầu ghép được 2-3 từ để gọi tên một người hoặc đồ vật (phát âm có thể không rõ ràng). Trẻ cũng cố gắng bắt chước những từ đơn giản, với vốn từ khá hạn chế.
18 đến 23 tháng tuổi
Giai đoạn này vốn từ vựng của trẻ tăng lên khoảng 50 từ, phát âm thường chưa rõ ràng. Trẻ có vốn từ về các con vật, trái cây, rau củ hay đồ vật. Trẻ cũng có thể bắt chước để tạo ra âm thanh của động vật, chẳng hạn như “gâu gâu”,”meo meo”. Trẻ bắt đầu kết hợp và sử dụng được cụm từ 2 từ.
2 đến 3 tuổi
Trẻ bắt đầu biết một số khái niệm về không gian, chẳng hạn như “trong” hoặc “trên”, biết dùng các đại từ khi xưng hô như “con – bố, mẹ”, “cháu – ông, bà”. Trẻ cũng biết dùng từ để mô tả đồ vật hay trạng thái cảm xúc như “to”, “bé”, “vui”, “thích”,… khi trả lời các câu hỏi đơn giản.
Lời nói ngày càng chính xác hơn nhưng xảy ra trường hợp người lạ khó hiểu được những điều bé nói.
3 đến 4 tuổi
Lứa tuổi này trẻ đã nắm bắt được nhóm các đồ vật, chẳng hạn như đồ ăn, quần áo, các loại xe,… cũng như xác định màu sắc chính xác. Trẻ đã có thể dùng những câu hỏi hoàn chỉnh như “Mẹ đang làm gì đấy?”, hay mô tả trạng thái “Mẹ ơi con đói”. Cuộc trò chuyện với trẻ đã kéo dài hơn, bắt đầu trừu tượng, phức tạp hơn.
4 đến 5 tuổi
Ở lứa tuổi này, trẻ hiểu các khái niệm không gian, chẳng hạn như “phía sau” hoặc “bên cạnh” cũng như bắt đầu hiểu được các câu hỏi phức tạp. Trẻ có thể mô tả cách thực hiện một hoạt động nào đó, chẳng hạn như vẽ một bức tranh. Trẻ cũng đã có thể trả lời và hỏi rất nhiều các câu hỏi “tại sao?”, “đây là cái gì?”,…
Trẻ biết nói sớm có thông minh hơn?
Một số nghiên cứu đã tìm thấy mối liên hệ chặt chẽ giữa mức IQ cao hơn ở người lớn ở nhiều độ tuổi khác nhau và sự phát triển ngôn ngữ sớm. Một nghiên cứu kéo dài 10 năm kết luận rằng rằng thời gian nói chuyện với người lớn trong ba năm đầu đời của trẻ có liên quan đến khả năng ngôn ngữ và chỉ số IQ của chúng ở tuổi thiếu niên.
Tuy nhiên, trên thực tế, việc trẻ biết nói sớm hay muộn không thể hiện sự khác biệt nhiều đối với trí thông minh của trẻ, và những đứa trẻ chậm nói chưa chắc đã không thông minh.
IQ không chỉ biểu hiện bằng ngôn ngữ mà còn tổng hòa các yếu tố về thị giác, thính giác, xúc giác, khả năng vận động, …,
Nếu trẻ chậm nói có thể do di truyền hoặc tính cách của trẻ. Có trẻ hoạt bát vui vẻ hay nói hay cười, cũng có trẻ lại trầm tính, ít nói, đây là những yếu tố bẩm sinh. Hơn nữa, sự phát triển ngôn ngữ của trẻ là quá trình bồi đắp dần dần, vì vậy trẻ biết nói sớm hay không cũng có thể cải thiện được thông qua sự hỗ trợ của cha mẹ.
3 mẹo giúp con tăng cường khả năng ngôn ngữ, biết nói sớm
1. Đọc sách cho trẻ nghe từ khi còn nhỏ
Một trong những cách hiệu quả nhất để khuyến khích sự phát triển ngôn ngữ của trẻ nhỏ là thông qua việc đọc sách. Nếu có thể, cha mẹ nên đọc sách cho con nghe hàng ngày ngay từ khi mới sinh ra hoặc thậm chí là ngay từ khi còn trong bụng mẹ! Nghiên cứu cho thấy trẻ sơ sinh có thể nhận ra giọng nói và âm thanh quen thuộc được nghe từ trong bụng mẹ.
Đọc sách cho trẻ cũng giúp phát triển các kỹ năng ngôn ngữ mới. Bao gồm nhận thức các từ được tạo thành từ các âm thanh riêng biệt, nuôi dưỡng niềm yêu thích kể chuyện và ngôn ngữ, giúp trẻ có thêm vốn từ vựng, hiểu câu chuyện và từ đó trẻ dễ dàng cải thiện kỹ năng nghe, nói và viết.
2. Rèn luyện kỹ năng ngôn ngữ ngay trong giờ chơi
Bằng cách chơi với con mỗi ngày, bạn không chỉ giúp kết nối tình cảm mà còn giúp tăng vốn từ vựng của trẻ, cũng như giúp con tích cực giao tiếp.
Cha mẹ nên là người tham gia tích cực trong khi chơi với con bằng cách kể một câu chuyện, hát, múa cùng trẻ hay đặt những câu hỏi yêu cầu trẻ giải thích. Ví dụ, bạn có thể hỏi con mình, “Con búp bê của con đang làm gì vậy?” hoặc “Cái này gọi là gì?” Đây là những cách bắt đầu cuộc trò chuyện tuyệt vời có thể khiến trẻ nói chuyện. Cha mẹ cũng có thể sử dụng việc vui chơi như một cơ hội để dạy trẻ những khái niệm ngôn ngữ mới, chẳng hạn như màu sắc hoặc con số.
3. Làm phong phú thêm môi trường của con bạn
Trẻ liên tục được bao quanh bởi tất cả các đồ vật và hoạt động liên quan đến ngôn ngữ. Vì vậy, cha mẹ cần nhận thức được những điều này có thể ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển và tiếp thu ngôn ngữ của trẻ. Một số cách bạn có thể làm phong phú thêm môi trường của con mình bao gồm:
- Cho trẻ xem các chương trình giáo dục trên tivi
- Đọc sách có những câu đơn giản
- Trò chuyện với con về các sự kiện trong ngày
- Đặt những câu hỏi mở đòi hỏi nhiều hơn một câu trả lời đơn giản “có” hoặc “không”
- Cho con sự lựa chọn. Ví dụ, nếu bạn có hai loại nước trái cây và bạn muốn con mình chọn giữa nước cam và nước táo, bạn có thể hỏi con mình, “Con muốn cam hay táo?”.
Trí thông minh không phải tự nhiên mà có, cách nuôi dạy của cha mẹ sẽ ảnh hưởng lớn tới trí thông minh của trẻ. Do đó, muốn con thông minh, cha mẹ hãy theo dõi và đồng hành cùng con để tìm ra phương pháp giáo dục phù hợp với tính cách cũng như từng giai đoạn phát triển của trẻ nhé!
